agata zborowska: intro

2413450800_dc4c0b2c1b_o

Najnowsza odsłona „małej kultury współczesnej” poświęcona PRACY ukazuje się w czasie przedwyborczej gorączki – wielu obietnic składanych przez polityków i polityczki, równie wielu niespełnionych oczekiwań, dla niektórych być może także nowych nadziei. To czas, w którym temat pracy (między innymi praw pracowniczych, liczby miejsc pracy, bezrobocia itp.) pojawia się niezwykle często nie tylko na wyborczych bilbordach, ale również na transparentach różnych grup zawodowych, które pikietują i protestują, wyrażając swoje niezadowolenie i walcząc o lepsze warunki pracy. Zaskakująco bliski tych tematów jest tekst House of Cards”, czyli dlaczego Demokraci są najlepszymi Republikanami Karola Muszyńskiego, który na podstawie amerykańskiego serialu analizuje propozycję reformy społecznej prezydenta Franka Underwooda. Sytuując program polityczny America Works w kontekście aktualnych dyskusji na temat pracy – systemu zabezpieczeń społecznych i polityki zatrudnienia – Autor analizuje konsekwencje politycznych propozycji na tle sytuacji społeczno-prawnej zarówno Stanów Zjednoczonych, jak i Europy.

Poza krąg rozwiniętych krajów Zachodu sięga wzrokiem Klaudia Rachubińska, za Michaelem Glawoggerem przyglądając się pracy osób pozostających często na marginesach widzialności – górników, spawaczy, hutników, tragarzy. Analizując film Śmierć człowieka pracy Autorka zwraca uwagę nie tyle na to, co widać, ale również na to, co często wciąż pozostaje zakryte. Tekst podejmuje temat znikania pracy z pola widzenia oraz (pozornej) dematerializacji pracy, zwracając szczególną uwagę na sposoby jej reprezentacji i estetyzacji.

W odsłonie poświęconej pracy nie mogło zabraknąć zagadnienia snu, który, jak sugeruje Jonathan Crary, może stać się jednym z niewielu dostępnych nam jeszcze narzędzi oporu w czasach „późnego kapitalizmu” [Crary 2015]. Natalia Mętrak-Ruda w tekście Bezsenność coacha. Sen jako narzędzie rozwoju osobistego zwraca uwagę, jak ważny jest sen we współczesnym dyskursie pracy nad sobą. Nie chodzi jedynie o ograniczenie ilości snu, które jest kluczem do sukcesu osobistego, ale, jak przekonują najbardziej popularni polscy trenerzy osobiści, także o sen aktywny, pozwalający rozwiązać realne problemy.

Jesienną odsłonę zamykają dwa artykuły przybliżające mniej w Polsce znane lub nie dyskutowane szerzej teksty. Emilia Kaczmarek rekonstruuje debatę poświęconą wpływowi współczesnej biotechnologii i medycyny na nowe formy pracy (jak matki-surogatki, dawcy spermy czy uczestnicy odpłatnych badań klinicznych). Przywołując tezy Antonio Negriego, Melindy Cooper i Kaushika Sunder Rajan’a, omawia najważniejsze problemy związane z przemianami pracy we współczesnym świecie, z postkolonializmem i nierównościami społecznymi. O zagadnieniu wyzysku pisze również Artur Szarecki w recenzji książki Resisting Work. The Corporatization of Everyday Life Petera Fleminga. Wychodząc od pojęcia „biokracji”, jako jednej z form kapitalizmu, omawia najważniejsze tezy autora, zwracając uwagę na kontekst i rozległą sieć nawiązań. Szarecki dużo miejsca poświęca kategorii oporu, która w logice opisywanej przez Fleminga musi zostać przemyślana ponownie, zarówno na poziomie języka, jak innych (codziennych) praktyk.

zdjęcie tytułowe: Rob., working, źródło .


Odsłona PRACA powstała przy wsparciu finansowym Dziekana Wydziału Polonistyki Uniwersytetu Warszawskiego.

 

Dodaj komentarz

%d bloggers like this: